Świece żarowe a DPF – jak zimny rozruch wpływa na filtr
Świece żarowe a DPF – na pierwszy rzut oka to dwa różne światy: jedne pracują przez kilka sekund przy rozruchu, drugi przez cały czas jazdy zbiera sadzę w wydechu. W praktyce związek jest bardzo bezpośredni. Gdy świece żarowe są zużyte, zimny diesel startuje z trudem, długo „telepie” i dymi, a każda taka minuta to porcja niedopalonego paliwa i sadzy, która ląduje w filtrze cząstek stałych. W polskim klimacie, z kilkoma miesiącami chłodu w roku, to realny powód szybszego zapychania DPF.
Jak działają świece żarowe w nowoczesnym dieslu
Diesel zapala mieszankę od temperatury sprężonego powietrza. Na zimnym silniku ścianki cylindra i głowicy odbierają ciepło, więc samo sprężanie nie wystarcza do pewnego zapłonu. Świece żarowe dogrzewają komorę spalania przed rozruchem i – co ważne – w nowoczesnych silnikach także przez pewien czas po uruchomieniu. To tak zwane dożarzanie, które stabilizuje spalanie, ogranicza hałas i zadymienie w pierwszych minutach pracy.
Co się dzieje, gdy świece są zużyte
- Wydłużony rozruch – silnik kręci dłużej, zanim zaskoczy, szczególnie przy mrozie.
- Nierówna praca po odpaleniu – jeden lub dwa cylindry „dochodzą” z opóźnieniem.
- Biały lub szarawy dym – niedopalone paliwo w postaci mgły.
- Więcej sadzy – niepełne spalanie oznacza więcej cząstek trafiających do wydechu.
- Rozcieńczanie oleju – część paliwa spływa po ściankach cylindra do miski olejowej.
Dlaczego zużyte świece żarowe zapychają DPF
Filtr DPF zatrzymuje sadzę i co jakiś czas ją wypala podczas regeneracji. Problem w tym, że sterownik szacuje stopień zapełnienia filtra na podstawie modelu matematycznego i pomiaru różnicy ciśnień. Gdy silnik produkuje więcej sadzy niż przewiduje model, filtr zapełnia się szybciej, a regeneracje są częstsze. Przy krótkich trasach zimą wiele regeneracji jest przerywanych, więc sadza narasta. Tak zaczyna się błędne koło opisane w artykule dlaczego DPF szybko się zapycha.
Dodatkowy efekt: olej i popiół
Paliwo, które spływa do miski olejowej przy słabym rozruchu, rozrzedza olej. Taki olej gorzej smaruje, szybciej się starzeje i łatwiej odparowuje przez odmę, a produkty jego spalania zostają w filtrze jako popiół, którego nie da się wypalić. Z czasem to właśnie popiół, a nie sadza, decyduje o konieczności czyszczenia filtra.
Jak sprawdzić świece żarowe
| Metoda | Co pokazuje | Uwagi |
|---|---|---|
| Odczyt błędów | Kody obwodu świec, często z numerem cylindra | Nie wszystkie zużyte świece generują błąd |
| Pomiar rezystancji | Przerwa lub zwarcie w świecy | Wymaga dostępu do świec |
| Pomiar poboru prądu | Czy świeca nagrzewa się prawidłowo | Pewniejszy niż sama rezystancja |
| Test sterownika świec | Czy moduł podaje napięcie na wszystkie kanały | Uszkodzony sterownik daje objawy jak zużyte świece |
| Obserwacja rozruchu | Czas rozruchu, dymienie, nierówna praca | Dobry sygnał ostrzegawczy przed zimą |
Uwaga na zapieczone świece
W wielu dieslach świece po latach zapiekają się w głowicy. Wykręcanie ich „na siłę” grozi urwaniem i kosztownym wierceniem. Dlatego wymianę lepiej zlecić warsztatowi, który rozgrzewa silnik, używa odpowiednich preparatów i klucza dynamometrycznego.
Kiedy wymieniać świece żarowe
Nie ma jednego przebiegu dla wszystkich silników. Rozsądne jest sprawdzenie świec przed każdą zimą w dieslu z większym przebiegiem i wymiana kompletu, gdy jedna lub dwie zaczynają odstawać od reszty. Wymiana pojedynczej świecy jest możliwa, ale w starszym aucie pozostałe zwykle wkrótce pójdą w jej ślady.
Co z DPF, jeśli świece już narobiły szkód
Jeśli przez dłuższy czas jeździłeś z niesprawnymi świecami, warto sprawdzić stan filtra cząstek. Podczas diagnostyki DPF (od 100 zł, ostateczny koszt zależy od zakresu) odczytujemy:
- różnicę ciśnień na filtrze na biegu jałowym i przy podwyższonych obrotach;
- wyliczoną masę sadzy i popiołu oraz historię regeneracji;
- przebieg od ostatniej udanej regeneracji;
- pracę czujników temperatury spalin i różnicy ciśnień;
- stan świec, wtrysków i EGR – czyli źródeł nadmiaru sadzy.
W zależności od wyniku wystarcza wymuszona regeneracja serwisowa, a czasem potrzebne jest czyszczenie filtra po demontażu. Szczegóły tej usługi opisujemy na stronie regeneracja i czyszczenie DPF. Więcej o tym, jak diesel znosi mróz, przeczytasz w artykule diesel zimą – zimny rozruch, DPF i EGR.
Diagnostyka DPF w Twoim mieście
Diagnostykę wykonujemy we wszystkich oddziałach. Jeśli jeździsz po Krakowie, gdzie zimowe poranki i smog sprzyjają krótkim trasom, sprawdź stronę diagnostyka DPF w Krakowie; na Śląsku – diagnostyka DPF w Katowicach.
Diesel rano długo kręci, dymi i coraz częściej wypala filtr? Zadzwoń pod +48 579 777 392 – umówimy diagnostykę świec i DPF przed zimą, zanim drobna usterka zamieni się w drogą naprawę.